HISTORIA KRYSTALOGRAFII

HISTORIA KRYSTALOGRAFIIKrystalografia jest to niesamowicie wymagająca i ciągle rozwijająca się dziedzina wiedzy specjalistycznej, która zaliczana jest od samego początku jej odkrycia i kontynuowania jej rozkwitu do sfery nauk ścisłych. W zakresie krystalografii i jej charakterystyki warto wspomnieć nie tylko o rozlicznych jej odłamach, nurtach, podkategoriach jakie się na nią składają, ale także o dość ciekawej historii, jaka cechuje tę dziedzinę. Zacznijmy od tego, że krystalografia zrodziła się w drugiej połowie siedemnastego stulecia. Jak wskazują karty historii, za jej początek uznaje się dokładnie rok 1669. Dlaczego akurat ten i co wówczas miało miejsce? Otóż za sprawą wielkiego naukowca wszechczasów, jakim był Niels Stensen sformułowane zostało wtedy właśnie prawo stałości kątów. Od tego momentu można mówić o powolnym rozwoju krystalografii, który nabrał silniejszego tempa w 1801 roku. W tym momencie Rene – Just Hauy odkrył prawo symetrii kryształów. Nie trzeba było długo czekać na kolejne odkrycia w dziedzinie omawianej tu sfery krystalografii, ponieważ już kilkadziesiąt lat później, a ściślej rzecz biorąc – w 1848 roku, Ludwik Pasteur zaprezentował swoje wyniki wnikliwie przeprowadzanych badań. Zrealizowane przez niego gruntowne analizy opierały się na analizowaniu izomerów kwasu winowego. Na przełomie 1890 i 1891 roku Arthur MortizSchonflies we współpracy z drugim, równie wybitnym naukowcem – chemikiem – JewgrafemStiepanowiczem Fiodorowem wprowadzili 230 grupy przestrzenne w dziedzinę krystalografii.

HISTORIA KRYSTALOGRAFIIPóźniej przez kilkanaście kolejnych lat w sferze krystalografii panował chwilowy przestój, aż do roku 1912, aby to wówczas Max von Laue zrealizował swoje eksperymentalne doświadczenie polegające na ugięciu rentgenowskiego promieniowania na krysztale. Od tego czasu kolejne odkrycia w dziedzinie krystalografii i znaczące momenty w jej rozwoju zdarzały się coraz częściej. Zaledwie rok po próbie Max von Laue doszło do rozwiązania struktur kilku minerałów, czego podjęli się zdobywcy Nagrody Nobla  – ojciec i syn, to jest William Henry Bragg oraz William Lawrence Bragg. To za to niebanalne odkrycie, tak przełomowe w dziedzinie nauki oraz kluczowe dla dalszego rozwoju krystalografii zostali oni docenieni przez świat a tym samym w 1915 roku otrzymali nagrodę Nobla. Kolejnym ważnym epizodem w krystalografii było wyprowadzenie funkcji Arthura Lindo Pattersona pozwalające na rozwikłanie problemu fazowego dla struktur uwzględniających atom ciężkiego pierwiastka. Nastąpiło to w 1934 roku, z kolei w 1949 roku DorothyCrowfootHodgkin zajęła się rozwiązaniem struktury penicyliny. W 1961 roku natomiast witaminy B12, a za to również specjalistkę nagrodzono nagrodą Nobla, co miało miejsce w 1964 roku.

HISTORIA KRYSTALOGRAFIIW 1951 roku z kolei Linus Pauling zabłysnął w świecie krystalografii, co wiązało się z przeprowadzonymi przez niego obserwacjami krystalograficznymi. Pozwoliły mu one na zaprezentowanie szczegółowo, jakie są konkretne właściwości wiązań chemicznych. W ten sposób przedstawił on alfa-helisy, beta-kartki ukazując je jako nadrzędne motywy w białkach, a za to również został nagrodzony nagrodą Nobla w 1954 roku, podobnie jak wyżej wspomniani naukowcy. Pełen sukcesów naukowych był rok 1953 z kolei dla Jamesa Watsona i Francis Crick. Wykorzystali oni efekty pracy Franklin i na tej podstawie zastosowali przygotowany przez nią rentegenogram sodowej soli DNA. Posłużyło im to natomiast do wyjaśnienia szczegółowo struktury DNA. Docenieniem ich odkryć i badań stała się nagroda Nobla przyznana obojgu w 1962 roku. Kluczowy był także dla Herberta A. Hauptmana i Jerome Karle rok 1956. To oni wówczas wprowadzili tangensowy wzór stosowany w dziedzinie rozwiązywania struktur kryształów niecentrosymetrycznych. Przypieczętowaniem ich naukowego sukcesu okazała się nagroda Nobla przyznana w 1985 roku. Niewiele po odkryciach Herberta A. Hauptmana i Jerome Karle  pojawił się sukces w sferze krystalografii ze strony Johna Kendrewa – w 1958 roku rozwiązał on strukturę mioglobiny. HISTORIA KRYSTALOGRAFIITym samym, udało mu się pozyskać pierwsze białko rozwiązane z zastosowanie technik charakterystycznych dla opisywanej tu dziedziny wiedzy i nauki jaką jest krystalografia. Przedostatnim z kluczowych wydarzeń było rozwiązanie poprzez zastosowanie krystalografii struktury hemoglobiny, czego dokonał Max Perutz. Nastąpiło to w 1959 roku, a w 1962 roku zostało docenione wręczeniem naukowcowi Nagrody Nobla za to odkrycie. Na koniec jeszcze krótka wzmianka o wydarzeniu naukowym w sferze krystalografii, które datowane jest na 1984 rok i z którym wiąże się postać Dana Schechtmana. On wraz ze współpracownikami dokonał odkrycia pięciokrotnej osi symetrii w kwazikryształach wychłodzonego stopu manganu i glinu. Uhonorowano go za to nagrodą Nobla przyznaną stosunkowo niedawno, bo w 2011 roku.

https://adwokat-cichocka.pl/adwokat-spadek-warszawa/